Një studim i fundit i kryer nga Dr. Michael Gerlich në një nga shkollat më prestigjioze të biznesit në Cyrih ka ngritur shqetësime serioze mbi ndikimin e inteligjencës artificiale në aftësitë mendore të të rinjve. Sipas rezultateve të hulumtimit, të rinjtë e moshës 17 deri në 25 vjeç që mbështeten shumë në mjete si ChatGPT për detyra akademike tregojnë një rënie të ndjeshme në aftësinë për të menduar në mënyrë kritike dhe për të përpunuar informacionin në mënyrë të pavarur.
AI – Mjet Ndihmës apo Pengesë për Zhvillim?
Studiuesit theksojnë se përdorimi i shpeshtë i mjeteve të AI mund të ngjajë me një “shkurtore” drejt zgjidhjes së problemeve, duke ofruar komoditet, por njëkohësisht duke penguar zhvillimin e thelluar mendor. Një shembull domethënës në studim është ai i një studenti nga Universiteti i New Yorkut i cili, kur u pyet për përdorimin e AI në shkrimin e eseve, u shpreh: “Ju më kërkoni të shkoj nga pika A në pikën B, pse të mos përdor një makinë për të arritur atje?” Kjo deklaratë ngre pikëpyetje të mëdha për mënyrën se si teknologjia po formëson qasjen ndaj të nxënit.
Rreziqet për Zhvillimin Kognitiv
Ekspertët paralajmërojnë se, ndryshe nga mjete tradicionale si kalkulatorët apo fletoret e shënimeve, inteligjenca artificiale nuk kontribuon domosdoshmërisht në zhvillimin e aftësive mendore – përkundrazi, ajo shpesh i anashkalon ato. Në një fazë kaq delikate të zhvillimit intelektual, të rinjtë janë më të prekshëm ndaj ndikimeve të jashtme që mund të zbehin aftësinë për të analizuar dhe për të zgjidhur probleme në mënyrë të pavarur.
Apel për Kujdes dhe Balancë
Në përfundim, studimi nënvizon rëndësinë e përdorimit të kujdesshëm të AI në procesin e të mësuarit. Mjetet teknologjike duhet të shihen si ndihmës dhe jo si zëvendësues të mendimit të thellë. Mësuesit, prindërit dhe vetë të rinjtë duhet të inkurajojnë angazhimin aktiv, analizën kritike dhe përpunimin e informacionit përmes përpjekjeve vetjake.
Burimi: Studimi i Dr. Michael Gerlich, Shkolla e Biznesit në Cyrih
