Studime të reja lidhin varësinë nga ekranet me ide vetëvrasëse dhe probleme të shëndetit mendor te adoleshentët

Para 1 vit

Përdorimi i tepruar i teknologjisë nga të rinjtë nuk është thjesht çështje kohe, por lidhet edhe me intensitetin, frekuencën, varësinë dhe pasojat që sjell. Dy studime të rëndësishme – njëri i publikuar nga revista shkencore JAMA dhe tjetri i mbështetur nga Organizata Botërore e Shëndetësisë (HBSC) – analizojnë ndikimet negative të përdorimit të pajisjeve dixhitale te adoleshentët.

Sipas raportit të OBSH-së, 11% e të rinjve shfaqin shenja të përdorimit problematik të rrjeteve sociale dhe lojërave, që ndikon drejtpërdrejt në jetën e tyre të përditshme, ndërsa 32% janë në prag të këtij problemi. Së bashku, këto grupe përbëjnë afro gjysmën e adoleshentëve.

Ndërkohë, studimi i publikuar në JAMA vëren se përdorimi i varur nga rrjetet sociale, telefonat apo lojërat kompjuterike lidhet me rritjen e ideve vetëvrasëse dhe rrezikun për probleme më të rënda të shëndetit mendor në të ardhmen. Ndikimi është më i madh në moshat 11 deri 14 vjeç, dhe vihet re se vajzat janë më të prekura nga varësia ndaj rrjeteve sociale, ndërsa djemtë nga lojërat online.

Për shembull, 44% e vajzave raportojnë një lidhje thuajse të përhershme me rrjetet, ndërsa kjo ndodh te 36% e djemve. Lojërat online përbëjnë gjithashtu një shqetësim: 34% e adoleshentëve luajnë çdo ditë, dhe 22% kalojnë më shumë se katër orë në ditë në to.

Autorët e studimit HBSC kërkojnë masa më të forta dhe rregullime për qasjen e të rinjve ndaj teknologjisë, duke përfshirë edhe përgjegjësinë e industrisë për të respektuar kufizimet e moshës dhe eliminimin e mekanizmave të shpërblimit që nxisin përdorimin e tepërt.

Profesori Francisco José Rivera nga Universiteti i Seviljes thekson se përdorimi intensiv, edhe pa pasoja të dukshme në fillim, mund të kalojë shpejt në përdorim problematik. Ai gjithashtu nënvizon dallimet gjinore në ndikimin e rrjeteve sociale, ku vajzat janë më të ekspozuara ndaj bullizmit online dhe presioneve për paraqitje “perfekte”.

Ndërsa teknologjia mund të shërbejë si mjet për lidhje dhe përmirësim të shëndetit mendor, studimi paralajmëron se ajo mund të përkeqësojë ndjenjat e vetmisë dhe izolimit. Rreziku për ide apo sjellje vetëvrasëse rritet deri në tre herë më shumë te ata që shfaqin përdorim shumë të varur të pajisjeve dixhitale.

Ekspertët gjithashtu paralajmërojnë për një problem të mundshëm të dyanshëm: adoleshentët me probleme të shëndetit mendor mund të tërhiqen më shumë drejt ekranit, duke përkeqësuar gjendjen e tyre. Prandaj, si koha e kaluar para ekranit ashtu edhe lloji i aktivitetit duhet të monitorohen nga prindërit dhe institucionet.