Shumë njerëz besojnë se çdo frut është automatikisht i shëndetshëm, por për personat me diabet apo ata që kujdesen për nivelin e sheqerit në gjak, disa fruta mund të jenë po aq problematike sa një çokollatë. Një shembull i tillë është rrushi, një frut i pasur me antioksidantë, por që ka edhe një indeks glicemik të lartë.
Kjo do të thotë se rrushi e rrit shpejt nivelin e glukozës në gjak pas konsumimit. Një grusht i vogël me rrush mund të përmbajë më shumë sheqer natyral (fruktozë dhe glukozë) se sa një çokollatë e vogël me përmbajtje të lartë kakaoje.
Pse ndodh kjo?
Frutat përmbajnë sheqerna natyrale, por trupi nuk bën dallim të madh midis sheqerit “natyral” dhe atij “të shtuar” kur vjen puna te përthithja e tyre. Në rastin e rrushit apo bananes shumë të pjekura, përqendrimi i lartë i fruktozës bën që niveli i glukozës të rritet shpejt, veçanërisht nëse frutat konsumohen vetëm, pa proteina ose fibra që ngadalësojnë përthithjen.
Si të shmanget ky efekt?
Ekspertët këshillojnë që frutat të konsumohen gjithmonë në kombinim me proteina ose yndyra të shëndetshme – për shembull disa kokrra rrushi me kos natyral, një mollë me gjalpë kikiriku, ose disa feta banane me fara chia. Këto kombinime ndihmojnë në balancimin e sheqerit në gjak dhe parandalojnë rritjet e menjëhershme të glukozës.
Cilat fruta janë më të sigurta për diabetikët?
Sipas dietologëve, frutat me indeks glicemik të ulët janë më të përshtatshme, si mjedrat, boronicat, luleshtrydhet, qershitë, mollët dhe dardhat, si dhe agrumet si portokalli dhe mandarina (në sasi të moderuar).
Nuk është fruti armiku, por sasia, kombinimi dhe mënyra e konsumimit. Edhe ushqimet që duken të pafajshme, si rrushi apo lëngjet e frutave, mund të rrisin sheqerin në gjak më shumë se një çokollatë nëse konsumohen pa kujdes. Kujdesi i përditshëm dhe njohja e indeksit glicemik të ushqimeve janë çelësi për një kontroll më të mirë të diabetit dhe për një jetë më të shëndetshme.
